ھاياتنى قەدىرلەپ، ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىش
ئەيدىز كېسىلى زىيىنى كۈچلۈك بولغان يۇقۇملۇق كېسەل بولۇپ، ئەيدىز ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملىنىشتىن كېلىپ چىققان. ئەيدىز بىر خىل ئادەم بەدىنىنىڭ ئىممۇنىتېت سىستېمىسىغا ھۇجۇم قىلالايدىغان ۋىرۇس. ئۇ ئادەم بەدىنىنىڭ ئىممۇنىتېت سىستېمىسىدىكى ئەڭ مۇھىم CD4T لىمفا ھۈجەيرىسىنى ئاساسلىق ھۇجۇم نىشانى قىلىپ، بۇ ھۈجەيرىنى زور مىقداردا بۇزۇپ، ئادەم بەدىنىنىڭ ئىممۇنىتېت ئىقتىدارىنى يوقىتىپ قويىدۇ
01
دۇنيا ئەيدىز كېسەللىكى كۈنى
بۇ2025-يىلى 12-ئاينىڭ 1-كۈنى 38-قېتىملىق "دۇنيا ئەيدىز كۈنى" بولۇپ، ئېلىمىزنىڭ تەشۋىقات پائالىيىتىنىڭ تېمىسى «جەمئىيەتنى ئورتاق تۈزەپ، توغرا قوغداپ يېڭىلىق يارىتىپ، ئەيدىزنى ئاخىرلاشتۇرايلى» دىگەن تېمىدا
ئەيدىز يۇقۇمدارلىرى نەچچە يىل ھەتتا 10 يىل ياكى ئۇنىڭدىن ئۇزاق يوشۇرۇن مەزگىلدىن كېيىن ئاندىن ئەيدىز بىمارىغا ئايلىنىدۇ، ئورگانىزىمنىڭ ئىممۇنىتېت كۈچى ئىنتايىن تۆۋەنلەپ كەتكەنلىكتىن كۆپ خىل يۇقۇملىنىشنىڭ كېيىنكى مەزگىلىدە يامان سۈپەتلىك ئۆسمە كۆرۈلىدۇ ھەمدە ئۇزاق مۇددەت خوراش ھەتتا پۈتۈن بەدەن زەئىپلىشىپ ئۆلۈپ كېتىدۇ
02
ئەيدىز كېسىلىنى تونۇش
ئەيدىز كېسىلى زىيىنى ئېغىر بولغان يۇقۇملۇق كېسەل بولۇپ، كېسەل بىلەن ئۆلۈش نىسبىتى يۇقىرى، تېخى تەلتۆكۈس داۋالاپ ساقايتقىلى بولمايدۇ، ئۆمۈر بويى دورا ئىچىپ داۋالاش كېرەك. ئاساسلىق تارقىتىش شەكلى ئەرلەرنىڭ ئوخشاش جىنىسلىق قىلمىشى، ئۇنىڭدىن قالسا يات جىنىسلىق قىلمىشلار. ئەيدىز كېسىلى تەركىبىدە ئەيدىز ۋىرۇسى بولغان قان ۋە بەدەن سۇيۇقلۇقى (ئۇرۇق/ جىنسىي يول ئاجرىتىپ چىقارغان سۇيۇقلۇق قاتارلىقلار) ئارقىلىق تارقىلىدۇ، پاشا چىشلەش، ئورتاق ئۆگىنىش بۇيۇملىرىنى بىللە ئىشلىتىش، بىللە غىزالىنىش، تازىلىق ئۆيىنى ئورتاق ئىشلىتىش، قول ئېلىشىپ كۆرۈشۈش، قۇچاقلىشىش قاتارلىق كۈندىلىك ئۇچرىشىشلار تارقىمايدۇ
جىنسىي قىلمىشتىن بۇرۇن كىرىستال زەھەر قاتارلىق يېڭى تىپتىكى بىرىكمە زەھەر، روش قاتارلىق ياردەمچى دورىلارنى ئىشلىتىش ۋە ھاراق ئىچىپ مەست بولۇش ئارقىلىق ئەيدىز ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملىنىش خەۋپىنى ئاشۇرىدۇ. جىنسىي كېسەللىك بىلەن يۇقۇملانسا ئەيدىز ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملىنىش خەۋپىنى ئاشۇرىدۇ، يۇقۇملانغاندىن كېيىن ۋاقتىدا مۇنتىزىم داۋالاش ئاپپاراتلىرىغا بېرىپ داۋالىنىش كېرەك
03
ئەيدىز كېسەللىكىنىڭ ئالدىنى ئېلىش ئۇسۇلى
- ئۆزىنى پاكىز سۆيۈشتە چىڭ تۇرۇپ، شەھۋانىي، پاھىشىۋازلىق قىلماسلىق، خەتەرلىك قىلمىشلاردىن ساقلىنىش كېرەك
- زەھەر چېكىش قەتئىي مەنئىي قىلىنىدۇ، باشقىلار بىلەن شىپرىسنى ئورتاق ئىشلەتمەسلىك كېرەك
- قان سېلىش ۋە قان بۇيۇملىرىنى خالىغانچە ئىشلەتمەڭ، دوختۇرنىڭ يېتەكچىلىكىدە ئىشلىتىش كېرەك
- چىش چوتكىسى، ساقال ئالغۇچ، يۈز قىرغۇچ قاتارلىق شەخسىي بۇيۇملارنى ئارىيەت ئالماڭ ياكى ئورتاق ئىشلەتمەسلىك كېرەك
- بىخەتەرلىك قاپچۇقى ئىشلىتىش جىنسىي تۇرمۇشتىكى ئەڭ ئۈنۈملۈك ئالدىنى ئېلىش ۋە ئەيدىز كېسەللىكىنىڭ ئالدىنى ئېلىشتىكى ئەڭ ئۈنۈملۈك تەدبىرلەرنىڭ بىرى
- ئەيدىز بىمارلىرىنىڭ قېنى، ئۇرۇق سۇيۇقلۇقى، سۈت بىلەن بىۋاستە ئۇچرىشىشتىن ساقلىنىپ، تارقىلىش يوللىرىنى ئۈزۈپ تاشلاش كېرەك
