职员甲：听说新来的同事是艾滋病病毒感染者，我们平时共用一台打印机，中午还经常一起去食堂吃饭，偶尔还会握手拥抱，这样会不会被传染啊？
疾控专干：完全不用担心。艾滋病病毒主要经性接触、血液和母婴传播。握手、拥抱、共同进餐、共用办公用品等日常接触是不会传播的[2]（来源单位：中国疾病预防控制中心）。
职员乙：原来如此，那公司可以因为这个理由辞退他吗？
疾控专干：绝对不可以。任何单位和个人不得歧视艾滋病病毒感染者、艾滋病病人及其家属；他们的婚姻、就业、就医、入学等合法权益受法律保护[1]（依据《艾滋病防治条例》第三条）。
场景二：关于隐私与检测
市民：我有过高危行为，想去检查一下，可是万一查出来，我的个人信息会被公开吗？我真的很害怕别人知道。
疾控专干：你的隐私受法律严格保护。未经本人或者其监护人同意，任何单位或者个人不得公开感染者、病人及其家属可能推断出其具体身份的信息[1]（依据《艾滋病防治条例》第三十九条）。
市民：去哪里查比较好呢？
疾控专干：检测是知晓感染状况的重要方式，一定要去正规医疗卫生机构咨询检测[2]（来源单位：中国疾病预防控制中心）。而且，县级以上地方人民政府卫生主管部门指定的医疗卫生机构，应当为自愿接受艾滋病咨询、检测的人员免费提供咨询和初筛检测[1]（依据《艾滋病防治条例》第二十三条）。
场景三：就医时的权利与保障
患者：如果我生了其他病需要做手术，医院会不会因为我是感染者就不管我了？
疾控专干：不会的。医疗机构应当为感染者和病人提供艾滋病防治咨询、诊断和治疗服务，不得因就诊者是感染者或者病人而推诿或者拒绝治疗其他疾病[1]（依据《艾滋病防治条例》第四十一条）。
患者：确诊后我该怎么办？
疾控专干：确诊后应当尽早接受规范抗病毒治疗并遵医嘱[2]（来源单位：中国疾病预防控制中心）。艾滋病毒攻击免疫系统，目前虽然尚无治愈方法，但通过有效预防、诊断、治疗和照护，艾滋病毒感染已成为可管理的慢性健康问题[3]（来源单位：世界卫生组织）。
场景四：感染者的责任与义务
市民：法律保护了感染者的权益，那感染者自己有什么义务吗？
疾控专干：权利与责任是并重的。感染者和病人必须履行接受流行病学调查和指导、将感染事实及时告知与其有性关系者、就医时如实告知、采取必要防护措施防止感染他人等义务，绝对不得以任何方式故意传播艾滋病[1]（依据《艾滋病防治条例》第三十八条）。
市民：如果有人故意隐瞒并传播给别人呢？
疾控专干：法律对此有严格规定。故意传播艾滋病的，依法承担民事赔偿责任；构成犯罪的，依法追究刑事责任[1]（依据《艾滋病防治条例》第六十二条）。- ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە قانۇن بويىچە ئەيدىز كېسىلىنىڭ ئالدىنى ئېلىش ئۇسۇلىنى بىلىش:تۆۋەندىكى ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە داۋالاش بىلىملىرىنى بىلىشىڭىز كېرەك
- ئەيدىز كېسەللىكىنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە كونترول قىلىش پۈتكۈل جەمئىيەتنىڭ قاتنىشىشىغا مۇھتاج مۇھىم ۋەزىپە. ئەيدىز كېسىلىنى چۈشىنىش ۋە قورقۇنچ ۋە بىر تەرەپلىمە قاراشلارنى يوقىتىش ھەر بىر ئادەمنىڭ زۆرۈر ساۋاقلىرى. ئېلىمىز مەخسۇس بەلگىلىمىگە ئىگە بولۇپ، كۆپچىلىكنىڭ قانۇنلۇق ھوقۇق-مەنپەئىتىنى قوغدايدۇ، شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا ئالدىنى ئېلىش، تىزگىنلەش خىزمىتىنىڭ تۈرلۈك تەلەپلىرىنى قېلىپلاشتۇردى. بۈگۈن بىز بىر قانچە ئورتاق تۇرمۇش سېنارىيەسى ئارقىلىق كۆپچىلىكنى مۇناسىۋەتلىك قانۇن ۋە پەن-تېخنىكا بىلىملىرىنى ئۆگىنىشكە يېتەكچىلىك قىلىمىز.
- كۆرۇنۇش 1 : ئىشخانىدا ئەندىشە
- ئا خىزمەتچى: ئاڭلىسام بۇ يېڭى خىزمەتدىشىم ئەيدىز ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملانغان. بىز ئادەتتە بىر دايىنجى ئىشلىتىمىز، دائىم بىللە ئاشخانىغا چۈشلۈك تاماق يەيمىز، بەزىدە قول ئېلىشىپ كۆرۈشۈپ، قۇچاقلىشىپ كۆرۈشىمىز. بىز يۇقۇملىنىپ قالىمىزمۇ؟
- CDC مۇتەخەسسىسى: ئازراقمۇ ئەنسىرىمىسىڭىزمۇ بولىدۇ. ئەيدىز ۋىرۇسى ئاساسلىقى جىنسىي ئۇچرىشىش، قان ۋە ئانىدىن بالىغا يۇقۇش ئارقىلىق يۇقىدۇ. قول ئېلىشىپ كۆرۈشۈش، قۇچاقلىشىش، ئورتاق تاماق يېيىش ۋە ئىشخانا بۇيۇملىرىنى ئورتاق ئىشلىتىش قاتارلىق كۈندىلىك ئۇچرىشىشلار تارقالمايدۇ [2] (مەنبە: جۇڭگو كېسەللىكلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە كونترول قىلىش مەركىزى).
- ب خىزمەتچى: چۈشەندىم، ئۇنداقتا شىركەت مۇشۇ سەۋەبتىن ئۇنى ئىشتىن بوشىتامدۇ؟
- CDC مۇتەخەسسىسى: ھەرگىز ئۇنداق ئەمەس. ھەرقانداق تەشكىلات ياكى شەخس ئەيدىز ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملانغۇچىلار، ئەيدىز بىمارلىرى ۋە ئۇلارنىڭ ئائىلە تاۋابىئاتلىرىنى كەمسىتسە بولمايدۇ. ئۇلارنىڭ تويلىشىش، ئىشقا ئورۇنلىشىش، داۋالىنىش ۋە مەكتەپكە كىرىش قاتارلىق جەھەتلەردىكى قانۇنىي ھوقۇق ۋە مەنپەئەتى قانۇن تەرىپىدىن قوغدىلىدۇ [1] (ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە كونترول قىلىش نىزامىنىڭ 3-ماددىسىدا).
- كۆرۇنۇش 2 : مەخپىيەتلىك ۋە تەكشۈرۈش
- پۇقرا: مەن خەتەرلىك قىلمىش بىلەن شۇغۇللىنىپ، تەكشۈرۈلمەكچى ئىدىم، ئەگەر بايقالسا، شەخسىي ئۇچۇرلىرىم ئاشكارىلىنىپ كېتەمدۇ؟ مەن راستتىنلا باشقىلارنىڭ بايقاپ قېلىشىدىن ئەنسىرەيمەن .
- CDC مۇتەخەسسىسلىرى: سىزنىڭ مەخپىيەتلىكىڭىز قانۇن تەرىپىدىن قاتتىق قوغدىلىدۇ. شەخس ياكى ھامىيلىرىنىڭ ماقۇللۇقىنى ئالماي تۇرۇپ، ھەرقانداق تەشكىلات ياكى شەخس يۇقۇملانغۇچىلار، بىمارلار ياكى ئۇلارنىڭ ئائىلە تاۋابىئاتلىرى ھەققىدىكى ئۇچۇرلارنى ئاشكارىلاشقا يول قويۇلمايدۇ [1] (ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە كونترول قىلىش نىزامىنىڭ 39-ماددىسىدا).
- شەھەر ئاھالىسى: تەكشۈرۈشكە ئەڭ ياخشى جاي قەيەردە؟
- CDC مۇتەخەسسىسى: تەكشۈرۈش يۇقۇملىنىش ئەھۋالىنى چۈشىنىشنىڭ مۇھىم ئۇسۇلى. مۇنتىزىم داۋالاش ۋە سەھىيە ئورگانلىرىدا مەسلىھەت سوراش ۋە تەكشۈرۈش ئىنتايىن مۇھىم[2] (مەنبە: جۇڭگو كېسەللىكلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە كونترول قىلىش مەركىزى). ئۇنىڭدىن باشقا، ناھىيە دەرىجىلىك ياكى ئۇنىڭدىن يۇقىرى يەرلىك خەلق ھۆكۈمەتلىرىنىڭ سەھىيە تارماقلىرى بېكىتكەن داۋالاش ۋە سەھىيە ئاپپاراتلىرى ئەيدىز ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملانغۇچىلارنى ئىختىيارىي دىئاگنوز قويۇش ۋە تەكشۈرۈشنى قوبۇل قىلغانلارنى ھەقسىز دىئاگنوز قويۇش ۋە دەسلەپكى تەكشۈرۈش بىلەن تەمىنلىشى كېرەك [1] (ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە كونترول قىلىش نىزامىنىڭ 23-ماددىسىدا).
- كۆرۇنۇش 3 : داۋالاش جەريانىدا ھوقۇق ۋە قوغداش
- بىمار: ئەگەر مەن يەنە بىر كېسەلگە گىرىپتار بولۇپ ئوپېراتسىيە قىلىشقا توغرا كەلسە، دوختۇرخانا يۇقۇملىنىپ قالغانلىقىمنى بىلىپ رەت قىلامدۇ ؟
- CDC مۇتەخەسسىسى: ياق، ئۇلار ئۇنداق قىلمايدۇ. داۋالاش ئاپپاراتلىرى ئەيدىز ۋىرۇسىنىڭ ئالدىنى ئېلىش مەسلىھەتچىلىكى، دىئاگنوز قويۇش ۋە داۋالاش مۇلازىمىتى بىلەن تەمىنلىشى كېرەك، بىمار يۇقۇملانغانلىقى ئۈچۈنلا باشقا كېسەللىكلەرنى داۋالاشتىن ئۆزىنى قاچۇرماسلىقى ياكى رەت قىلماسلىقى كېرەك [1] (ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە كونترول قىلىش نىزامىنىڭ 41-ماددىسىدا).
- بىمار: دىئاگنوز قويۇلغاندىن كېيىن قانداق قىلىش كېرەك؟
- CDC مۇتەخەسسىسى: دىئاگنوز قويۇلغاندىن كېيىن، بىمارلار تېزدىن ئۆلچەملىك ۋىرۇسقا قارشى داۋالاشنى قوبۇل قىلىشى ھەمدە تېببىي كۆرسەتمىگە ئەمەل قىلىشى كېرەك [2] (مەنبە: جۇڭگو كېسەللىكلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە كونترول قىلىش مەركىزى). ئەيدىز ۋىرۇسى ئىممۇنىتېت سىستېمىسىغا ھۇجۇم قىلىدۇ. گەرچە نۆۋەتتە داۋالاش ئۇسۇلى بولمىسىمۇ، لېكىن ئۈنۈملۈك ئالدىنى ئېلىش، دىئاگنوز قويۇش، داۋالاش ۋە پەرۋىش قىلىش ئارقىلىق، ئەيدىز ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملىنىش كونترول قىلغىلى بولىدىغان ئاستا خاراكتېرلىك ساغلاملىق مەسىلىسىگە ئايلاندى [3] (مەنبە: دۇنيا سەھىيە تەشكىلاتى).
- كۆرۇنۇش 4 : يۇقۇملانغۇچىلارنىڭ مەسئۇلىيىتى ۋە مەجبۇرىيىتى
- پۇقرا: قانۇن يۇقۇملانغۇچىلارنىڭ ھوقۇقىنى قوغدايدۇ، لېكىن يۇقۇملانغۇچىلارنىڭ قانداق مەجبۇرىيىتى بار؟
- CDC مۇتەخەسسىسى: ھوقۇق ۋە مەسئۇلىيەتمۇ ئوخشاشلا مۇھىم. يۇقۇملانغۇچىلار ۋە بىمارلار يۇقۇملۇق كېسەللىكلەرنى تەكشۈرۈش ۋە يېتەكچىلىكنى قوبۇل قىلىش، جىنسىي ھەمراھىنى يۇقۇملىنىش ئەھۋالىنى ۋاقتىدا ئۇقتۇرۇش، كېسەل كۆرسىتىش جەريانىدا راستچىللىق بىلەن ئاشكارىلاش، باشقىلارنى يۇقۇملاندۇرۇشنىڭ ئالدىنى ئېلىش قاتارلىق مەجبۇرىيەتلىرىنى ئادا قىلىشى كېرەك. ئۇلار ھەرقانداق ۋاستىلەر بىلەن ئەيدىز ۋىرۇسىنى قەستەن تارقاتماسلىقى كېرەك [1] (ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە كونترول قىلىش نىزامىنىڭ 38-ماددىسىدا).
- پۇقرا: ئەگەر بىرسى قەستەن يوشۇرۇپ باشقىلارغا تارقاتسا قانداق قىلىش كېرەك؟
- CDC مۇتەخەسسىسى: قانۇندا بۇ جەھەتتە قاتتىق بەلگىلىمە بار. ئەيدىز ۋىرۇسىنى قەستەن تارقاتقانلار قانۇن بويىچە ھەق تەلەپ تۆلەم جاۋابكارلىقىنى ئۈستىگە ئېلىشى كېرەك؛ ئەگەر جىنايەت شەكىللەندۈرۈلسە، جىنايى ئىشلار جاۋابكارلىقى قانۇن بويىچە يۈرگۈزۈلىدۇ [1] (ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىش ۋە كونترول قىلىش نىزامىنىڭ 62-ماددىسىدا).
- ئەيدىز ۋىرۇسى ئالدىدا، ئىلمىي بىلىم ۋە قانۇن قوراللىرى بىزنىڭ ئەڭ ياخشى قالقانىمىز. ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىش ، ئالدىنى ئېلىش بىلەن تىزگىنلەشنى بىرلەشتۈرۈپ، ھۆكۈمەت تەشكىللەيدىغان رەھبەرلىك، تارماقلار مەسئۇلىيەتنى ئۈستىگە ئالىدىغان، پۈتكۈل جەمئىيەت قاتنىشىدىغان مېخانىزمنى شەكىللەندۈردى. كەمسىتىشنى تۈگىتىپ، ئۆز-ئارا ھۆرمەت قىلىشنى يېتىلدۈرۈش ئالدىنى ئېلىش ۋە كونترول قىلىشنىڭ ئىجابىي كەيپىياتىنى ھەقىقىي يارىتىشنىڭ بىردىنبىر يولى. بىز بىر نىيەتتە تىرىشىپ ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىشنىڭ قانۇنىنى ئىگىلەپ، قانۇن بويىچە قوغداپ، ئاكتىپلىق بىلەن بايقاپ، ئىلمىي ئالدىنى ئېلىشنى ئەمەلىيلەشتۈرۈش كېرەك.
权威资料来源 [1] 中国政府网《艾滋病防治条例》 [2] 国家卫生健康委员会 / 中国疾病预防控制中心 [3] 世界卫生组织
