指南一：安全套——正确使用是底线

1.每一次都请做好防护：即使是彼此熟悉的伴侣，也请别抱侥幸心理，每一次亲密接触都全程使用安全套。

2.先看再用的基本检查：使用前留意一下包装上的日期，过期的容易干裂失效；同时确认包装完好、没有漏气或破损。

3.温柔拆封，正确穿戴：沿封口轻轻撕开，不用牙齿或剪刀；小心别被指甲划破。选择大小合适的款式，戴之前捏一下前端的小空腔排出空气。每只安全套只使用一次，绝不重复。

4.从头到尾，完整使用：从身体接触开始之前就戴好，直到结束后、完全平复后再取下，中途不要临时摘掉。

常见错误（自查）：

❌用牙齿撕开包装→可能划破安全套

❌戴两层→摩擦增大更易破

❌重复使用→绝对禁止

❌用完冲洗后扔掉→可能堵塞马桶，且无必要

指南二：暴露后预防（PEP）—72小时内还有“后悔”机会

发生了无安全套性行为、安全套破裂、遭受性侵害、共用注射器等行为，前往当地HIV暴露后预防定点医院（通常是传染病医院、综合医院感染科或疾控中心），经医生评估风险，检测HIV（确认目前阴性）、肝肾功能，开具暴露后预防药物。

三个关键数字：

2小时：暴露后越早服药越好，黄金时间在2小时内。

72小时：这是最后的期限。超过72小时，病毒大概率已经建立“据点”，吃药效果大大降低。

28天：必须连续服药28天，不能漏服，否则前功尽弃。

注意：服药后第4周、第12周分别检测HIV，确认阻断成功。PEP不保证100%成功（成功率＞95%），且只是紧急措施，不能代替日常预防。

指南三：检测—知道自己和对方的状况

从人体感染HIV病毒到血液中能够检测出病毒标志物（如抗体、抗原或核酸）所需的时间段称为HIV窗口期，在此期间，即使已经感染HIV，检测结果可能仍为阴性，发生高危行为后，请等到满4周后再检测，这时检测阴性基本可排除。不建议次日就检测。

检测地点及特点：

1.疾控中心VCT门诊：保密、一对一咨询、免费、可出具确诊报告。

2.正规医疗机构：医保或自费。

3.自检试纸（正规厂家）：方便、快速，但需严格按照说明书操作、自费。

注意：如果自检阳性，必须去疾控中心做确证检测，最终结果以确证报告单为准。

如果你准备和暧昧对象“更进一步”，请记住三条红线：

不要因为气氛就放弃安全套——气氛再热，也热不过阻断药的副作用。

不要相信“我就蹭蹭不进去”——体液的交换可能发生在你意想不到的时刻。

不要酒后冲动发生无保护行为——喝醉后的决定，醒来要用一生去承担。

• ئەيدىز كېسەللىكىنىڭ ئالدىنى ئېلىشتا، بۇ بىر نەچچە تۈرلۈك ماھارەتلەرنى ئىگەللىدىڭىزمۇ؟

 

• بىرىنچى قوللانما: بىخەتەرلىك قېپى توغرا ئىشلىتىش تۆۋەن چېكى
• 1.ھەر قېتىم مۇداپىئەلىنىش خىزمىتىنى ياخشى ئىشلەڭ: ئۆز-ئارا تونۇش ھەمراھ بولغان تەقدىردىمۇ، تەلەي سىناش پىسخىكىسىدا بولماڭ، ھەر قېتىم يېقىن ئۇچرىشىشتا پۈتۈن مۇساپىدە بىخەتەرلىك قېپى ئىشلىتىڭ .
• 2. ئاۋۋال كۆرۈپ ئاندىن ئىشلىتىدىغان ئاساسىي تەكشۈرۈش: ئىشلىتىشتىن بۇرۇن ئورالمىدىكى كۈنگە دىققەت قىلىڭ، ۋاقتى ئۆتكەندە ئاسانلا قۇرغاقلىشىپ كۈچتىن قالىدۇ شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا ئورالمىسىنىڭ مۇكەممەل، گاز قېچىپ كەتمىگەنلىكى ياكى بۇزۇلغانلىقىنى جەزىملەشتۇرۇڭ .
• 3. مۇلايىملىق بىلەن پىچەتنى ئىچىش، توغرا كىيىش: ئېغىزىنى بويلاپ يىنىك يىرتىش، چىش ياكى قايچا ئىشلەتمەسلىك تىرناق تەرىپىدىن يىرتىلىپ كىتىشتىن ئىھتىيات قىلىڭ چوڭ-كىچىكلىكى مۇۋاپىق پاسوننى تاللاپ، ئالدى قىسمىدىكى كىچىك بوشلۇقنى چىقىرىپ ھاۋانى چىقىرىڭ. ھەربىر بىخەتەرلىك قېپىنى پەقەت بىرلا قېتىم ئىشلىتىلىدۇ،ھەرگىز تەكرارئىشلەتكىلى بو؛مايدۇ  
• 4.باشتىن ئاخىرغىچە تولۇق ئىشلىتىش: بەدەن ئۇچرىشىشتىن باشلاشتىن بۇرۇن تاقاپ قويۇڭ، ئاخىرلاشقاندىن كېيىن، پۈتۈنلەي تۈزلەپ كەتكەندىن كېيىن ئېلىۋېتىڭ، يېرىم يولدا ۋاقىتلىق ئېلىۋەتمەسلىك كېرەك.
• دائىم كۆرۈلىدىغان خاتالىق ( ئۆزىنى تەكشۈرۈش )
• ❌ ئورالمىنى چىش بىلەن يىرتىپ قاچىلىغاندا - بىخەتەرلىك قېپى يېرىلىپ كېتىشى مۇمكىن
• ❌ ئىككى قەۋەت تاقىغاندا – سۇركۇلۇپ يىرتىلىپ كىتىشى مۇمكىن
• ❌ قايتا- قايتا ئىشلىتىش قەتئىي مەنىي قىلىنىدۇ
• ❌ ئىشلىتىپ بولغاندىن كېيىن يۇيۇپ تاشلاش -تەرەت تۇڭىنى توسۇپ قويۇشى مۇمكىن، ئۇنىڭ ئۈستىگە زۆرۈر ئەمەس

 

• ئىككىنچى قوللانما: ئاشكارىلانغاندىن كېيىنكى ئالدىنى ئېلىش-72 سائەت ئىچىدە يەنە «پۇشايمان قىلىش» پۇرسىتى بار
• بىخەتەرلىك قاپچۇقى ئىشلەتمىگەن خەتەرلەك قىلمىش، بىخەتەرلىك قاپچۇقى يېرىلىش، جىنسىي زىيانكەشلىككە ئۇچراش، ئورتاق ئىشلىتىلىدىغان شىپرىس قاتارلىق قىلمىشلار يۈز بېرىپ، شۇ جايدىكى ئەيدىز ئاشكارىلانغاندىن كېيىن ئالدىنى ئېلىش بەلگىلەنگەن دوختۇرخانىلارغا بېرىپ، (ئادەتتە يۇقۇملۇق كېسەللىكلەر دوختۇرخانىسى، ئۇنىۋېرسال دوختۇرخانىلار يۇقۇملىنىش بۆلۈمى ياكى يۇقۇملۇق كېسەللىكلەر بۆلۈمى ياكى يۇقۇملۇق كېسەللىكلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش-كونترول قىلىش مەركىزى)گە بېرىپ، دوختۇرلارنىڭ باھالىشى ئارقىلىق، ئەيدىز كېسەللىكى (ھازىر مەنپىي بولغانلىقىنى) ، جىگەر بۆرەك ئىقتىدارىنى جەزىملەشتۈرۈپ، ئاشكارىلانغاندىن كېيىن ئالدىنى ئېلىش دورىسى يېزىپ يىيىش .

 

• ئۈچ ھالقىلىق سان
• ئىككى سائەت: ئاشكارىلانغاندىن كېيىن قانچە بالدۇر دورا ئىچسە شۇنچە ياخشى، ئالتۇن ۋاقتى ئىككى سائەت ئىچىدە بولىدۇ.
• 72 سائەت: بۇ ئەڭ ئاخىرقى مۆھلەت 72 سائەتتىن ئېشىپ كەتكەندە، ۋىرۇسنىڭ ئېھتىماللىقى زور بولۇپ، دورا يېيىش ئۈنۈمى زور دەرىجىدە تۆۋەنلىدى.
• 28كۈن: چوقۇم ئۇدا 28 كۈن دورا ئىچىش كېرەك،چالا ئىچمەسلىك كېرەك، بولمىسا ئالدىنقى تۆھپىسى ھەممىسى نۆل بولىدۇ .
• دىققەت قىلىش: دورا ئىچكەندىن كېيىنكى 4-، 12-ھەپتىدە ئەيدىزنى تەكشۈرۈپ، توسۇشنىڭ مۇۋەپپەقىيەتلىك بولغانلىقىنى جەزىملەشتۈرۈش PEP مۇۋەپپەقىيەت قازىنىش نىسبىتى يۇز پىرسەنىت بولۇشقا  كاپالەتلىك قىلالمايدۇ(%95>) ، ئۇنىڭ ئۈستىگە پەقەت جىددىي تەدبىر بولۇپ ، كۈندىلىك ئالدىنى ئېلىشنىڭ ئورنىنى ئالالمايدۇ .

 

• ئۈچىنچى قوللانما: تەكشۈرۈش ئۆزى ۋە قارشى تەرەپنىڭ ئەھۋالىنى بىلىش
• ئادەم بەدىنىدىن ئەيدىز ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملانغاندىن تارتىپ قاندىكى بەلگىلەر (مەسىلەن ئانتىتېلا، ئانتىگېن ياكى يادرو كىسلاتاسى) نى تەكشۈرۈپ چىققىلى بولىدىغان ۋاقىت مەزگىلىدە، بۇ مەزگىلدە، ئەيدىز بىلەن يۇقۇملانغان تەقدىردىمۇ، تەكشۈرۈش نەتىجىسى يەنىلا مەنپىي بولۇپ، خەتەرلىك قىلمىش يۈز بەرگەندىن كېيىن، تۆت ھەپتىگە توشقاندىن كېيىن تەكشۈرۈپ چىقىش، بۇ چاغدا مەنپىيلىكنى تەكشۈرۈپ چىقىرىشنى ئاساسىي جەھەتتىن نەزەردىن ساقىت قىلغىلى بولىدۇ. ئىككىنچى كۈنى تەكشۈرۈشكە تەكلىپ بىرىلمەيدۇ .
• تەكشۈرۈش ئورنى ۋە ئالاھىدىلىكى
• كېسەللىكلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش، كونترول قىلىش مەركىزى VCT ئامبولاتورىيەسى: مەخپىيەتلىكنى ساقلاش، بىرگە بىر مەسلىھەت سوراش، ھەقسىز، دىئاگنوز قويۇش دوكلاتى چىقىرىشقا بولىدۇ.
• مۇنتىزىم داۋالاش ئاپپاراتلىرى: داۋالىنىش سۇغۇرتىسى ياكى ئۆزى ھەق تۆلەيدۇ.
• ئۆزىنى تەكشۈرۈش سىناق قەغىزى ( مۇنتىزىم زاۋۇت ) : قولايلىق ، تېز ، بىراق چۈشەندۈرۈش قەغىزى بويىچە قاتتىق مەشغۇلات قىلىش ، ئۆزى ھەق تۆلەش كېرەك .
• دىققەت قىلىش كېرەك: ئەگەر ئۆزى تەكشۈرۈپ مۇسبەت بولسا، يۇقۇملۇق كېسەللىكلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش، كونترول قىلىش مەركىزىگە بېرىپ گۇۋاھنامە بېرىش تەكشۈرۈشى كېرەك، ئاخىرقى نەتىجىدە ئىسپاتلاش دوكلات تالونىنى ئاساس قىلىش كېرەك.

 

• ئەگەر سىز ئوبيېكتىڭىز بىلەن تېخىمۇ ئىلگىرىلىگەن بولسىڭىز ، ئۈچ قىزىل سىزىقنى ئېسىڭدە تۇتۇڭ
• كەيپىياتى سەۋەبىدىن بىخەتەرلىك قاپچۇقىدىن ۋاز كەچمەڭ، كەيپىيات ھەر قانچە ئىسسىق بولسىمۇ، دورىنىڭ ئەكس تەسىرىنى توسۇپ قالالمايدۇ.
• «مەن سۇركەپلا قويىمەن ،كىرگۇزمەيمەن»غا ئىشەنمەڭ، بەدەن سۇيۇقلۇقىنى ئالماشتۇرۇش سىز ئويلىمىغان پەيتتە يۈز بېرىشى مۇمكىن.
• ھاراق ئىچىپ ھاياجانلىنىپ قوغداش تەدبىرى بولمىغان قىلمىشى يۈز بەرمەڭ، مەست بولغاندىن كېيىنكى قارارنى ئويغانغاندا بىر ئۆمۈر ئۈستىگە ئېلىش كېرەك.